HomeVoordelig lenenRegistratierechten: op welke verminderingen hebt u recht?

Registratierechten: op welke verminderingen hebt u recht?

Wie een huis koopt, moet registratierechten betalen. Gelukkig zijn er voor bepaalde gevallen verminderingen voorzien. Notaris Maarten Duytschaever uit Gentbrugge legt uit hoe de situatie in mekaar zit in Vlaanderen.

Maarten Duytschaever, notaris

Zoals de naam al laat vermoeden, is registratierecht het recht dat u betaalt op de registratie van bepaalde documenten, notariële akten bijvoorbeeld. Aangezien u bij de aankoop van een huis langs de notaris moet passeren om een akte te laten maken, moet u dus ook zulke registratierechten op een woning betalen. “Die registratierechten bedragen 10%. Ze worden berekend op de verkoopprijs plus de bedongen lasten”, zegt notaris Duytschaever. “Op een bedrag van pakweg 250.000 euro bent u dus 25.000 euro registratierechten aan de fiscus verschuldigd.”

Voor jonge gezinnen of alleenstaanden – maar evengoed voor veel oudere huizenkopers - zijn die registratierechten dikwijls een bittere pil. Gelukkig heeft de overheid enkele maatregelen voorzien om die pil wat te verzachten.

Bescheiden woning

“Zo betaalt u maar 5% registratierechten als u een zogenaamde ‘bescheiden woning’ koopt”, zegt notaris Duytschaever. “Wat een bescheiden woning juist is, wordt bepaald aan de hand van het kadastraal inkomen van de onroerende goederen die u bezit. Als u minder dan drie kinderen ten laste hebt, mag uw kadastraal inkomen maximaal 745 euro bedragen. Hebt u drie of vier kinderen, dan is dat maximaal 845 euro, bij vijf of zes kinderen 945 euro en bij zeven kinderen of meer 1.045 euro. Daarnaast mag u in België geen ander woonhuis bezitten, moet u binnen de drie jaar de woning betrekken en er minstens drie jaar blijven wonen. Als aan al die voorwaarden is voldaan, worden de registratierechten dus gehalveerd.”

Koopt u een bouwgrond, dan is er geen rechtstreekse vermindering van de registratierechten mogelijk. In dat geval betaalt u dus altijd 10%. Als u op die grond echter een ‘bescheiden woning’ bouwt en u voldoet aan alle vereiste voorwaarden, kunt u een teruggave van 5% vragen op de betaalde registratierechten voor de grond.

Het abattement

Soms geniet u nog andere kortingen op de registratierechten. “Dat is ofwel via het ‘abattement’ ofwel via de ‘meeneembaarheid’”, zegt notaris Duytschaever. “Het is wel altijd één van de twee, nooit de twee samen.”

“Vooreerst is er het ‘gewoon’ abattement. Dat wil zeggen dat de eerste 15.000 euro van de heffingsgrondslag vrijgesteld is van registratierecht en dat zowel bij aankopen aan 10%, als aan 5%. Ook daar moet u weer aan bepaalde voorwaarden voldoen. De koper moet een natuurlijk persoon zijn (dus geen vennootschap), moet het goed in volle eigendom aankopen (eventueel door meerdere personen samen) en mag nog geen eigenaar zijn van een ander woonhuis in België. Ten slotte moet u ook uw hoofdverblijfplaats in het goed vestigen: binnen twee jaar als het over een huis gaat, binnen vijf jaar als het gaat om de aankoop van een bouwgrond.”

“Wie van het gewoon abattement kan genieten en zijn aankoop financiert met een hypotheek, heeft dubbel geluk”, zegt de notaris. “In dat geval wordt een bijkomend abattement toegekend van 10.000 euro als de aankoop onderworpen is aan 10% registratierechten en 20.000 euro bij 5%. Concreet betekent dat in beide gevallen een bijkomende vermindering van 1.000 euro.”

Er is ook goed nieuws als u een verwaarloosd, leegstaand of onbewoonbaar huis renoveert. In dat geval is er een vermindering van 30.000 euro voorzien op de heffingsgrondslag. U mag die zelfs cumuleren met de andere abattementen. Opnieuw zijn er verschillende voorwaarden: het goed moet in Vlaanderen gelegen zijn en aangekocht worden om er een hoofdverblijfplaats te vestigen. Dat moet ook binnen een bepaalde termijn gebeuren. Het huis moet daarnaast ook al maximaal vier jaar geregistreerd zijn op een lijst van leegstaande of onbewoonbare panden.

Meeneembaarheid

De laatste tegemoetkoming van de fiscus is de ‘meeneembaarheid’. “Het komt erop neer dat mensen die hun woning verkopen en een nieuwe woning kopen, de vroeger betaalde rechten in mindering kunnen brengen”, legt notaris Duytschaever uit. “Het bedrag is wel beperkt tot maximaal 12.500 euro. Tussen de verkoop van de oude woning en de aankoop van een nieuwe mag bovendien niet meer dan twee jaar verlopen. Dat wordt vijf jaar bij aankoop van een bouwgrond.”

Tot slot: de precieze berekening van het abattement en de meeneembaarheid is voer voor specialisten. Daar spreekt u dus beter uw notaris voor aan.