HomeSlim sparenDoet Europa aan pensioensparen?

Doet Europa aan pensioensparen?

Europa vergrijst en de overheid zit in geldnood. Wie dus later een goed pensioen wil, zal daar zelf mee voor moeten zorgen. Jong starten met pensioensparen is de boodschap en dat heeft de Belg goed begrepen. Maar hoe zit het in de ons omringende landen?

Drie pijlers

Het pensioen dat we later krijgen, kunt u verdelen in verschillende pijlers. De eerste pijler is het wettelijk pensioen dat u van de overheid krijgt. Het tweede deel is het aanvullend pensioen dat de werknemer en werkgever samen financieren. De derde pijler bestaat uit de individuele vormen van pensioensparen die mensen vrijwillig beginnen en die door de overheid ook fiscaal aangemoedigd worden.

Belgen sparen goed

Zowat één Belg op drie tussen 18 en 67 jaar, of 2,3 miljoen Belgen, doet aan pensioensparen. Dat blijkt uit de gegevens van de ‘fiscale statistiek der inkomens’ over het aanslagjaar 2009. Het zijn de meest recente gegevens die momenteel beschikbaar zijn. Vooral bij Vlamingen is die vorm van sparen populair.

Gul Duitsland

Ook in het buitenland wordt persoonlijk pensioensparen aangemoedigd. Al hebben alle stelsels hun eigen kenmerken en is vergelijken niet zo eenvoudig. "Er worden overal in Europa pensioenen uitbetaald, maar dan hebt u het wel zowat gehad met de overeenkomsten", zegt professor Yves Stevens van de faculteit Rechtsgeleerdheid van de KULeuven. "Er is bijvoorbeeld geen enkel land waar die derde pijler zo aangemoedigd wordt als in ons land. België is op dat gebied zelfs een waar fiscaal paradijs. In Nederland worden die bijkomende pensioenen op precies dezelfde manier belast als de wettelijke pensioenen. Er is maar één systeem dat nog guller is en dat is de zogenaamde Riester-rente in Duitsland. Dat is een soort mengeling van de tweede en derde pijler. Aldegenen die geen aanvullend pensioen hebben, kunnen bij onze oosterburen op heel gunstige wijze een derde pijler opbouwen. Maar het systeem staat wel zwaar op de helling omdat het fiscale voordeel de overheid handenvol geld kost."

Scandinavische huursubsidie

"Ook de cijfers over welk percentage van de bevolking voor een pensioen spaart, zijn heel moeilijk te vergelijken", zegt professor Stevens. "Wat is ‘pensioensparen’? Het systeem dat bijvoorbeeld in Groot-Brittannië wordt gebruikt, is compleet niet te vergelijken met België. Voor haast elk land spelen er andere elementen mee. Ik zal een heel eenvoudig voorbeeld geven. In de Scandinavische landen geeft men aan de meerderheid van de gepensioneerden een huursubsidie. In België bestaat dat niet. Omdat de meerderheid van de Belgen via de hypothecaire aftrek een eigen woning heeft kunnen verwerven. Als u de landen dan gaat rangschikken, bengelt België ergens achteraan, omdat in Scandinavië die huursubsidie wordt meegeteld."

Europese dromen

Europees premier Herman van Rompuy droomt van een grote hervorming van het pensioenstelsel met meer gelijklopende systemen op Europees vlak, maar net zoals bij de heel uiteenlopende belastingstelsels, is hier nog een heel lange weg af te leggen.